Jak i kiedy dokarmiać łabędzie - praktyczne wskazówki i zakazy

W Gnieźnie powtarza się apel o ostrożność wobec dzikiego ptactwa. Przy akwenach widać postawy czułości wobec łabędzi, ale nie każde działanie pomaga - a niektóre mogą zaszkodzić. Powiatowy Lekarz Weterynarii i organizacje ornitologiczne uczulają na zasady dokarmiania, raportowania i bioasekuracji. Czy sposób, w jaki karmimy ptaki, nie wystawia ich na większe niebezpieczeństwo?

• Dlaczego chleb i nadmierne dokarmianie bywają groźne dla ptaków
• Powiatowy Lekarz Weterynarii i działania w Gnieźnie - zgłaszanie oraz bioasekuracja
• Jak pomagać łabędziom - konkretne rady i możliwości współpracy z ornitologami

Dlaczego chleb i nadmierne dokarmianie bywają groźne dla ptaków

Łabędzie są przystosowane do przetrwania trudnych zimowych warunków - dorosły, zdrowy osobnik potrafi przez dłuższy czas oszczędzać energię, wykorzystując zapasy tłuszczu. Problem pojawia się, gdy ludzie zastępują naturalny pokarm łatwo dostępnymi przekąskami. Dieta oparta na pieczywie:

• dostarcza niewiele substancji odżywczych,
• może prowadzić do chorób przewodu pokarmowego,
• osłabia odporność ptaków i zwiększa ryzyko zamarznięcia.

Rozdrabnianie pokarmu ma znaczenie - duże kawałki opadają na dno zbiorników i sprzyjają rozwojowi patogenów oraz konfliktom między ptakami, które wyczerpują zapasy energii w walce o jedzenie. Z tego powodu karmienie chlebem powinno być jedynie uzupełnieniem i tylko w wyjątkowo surowych warunkach.

Powiatowy Lekarz Weterynarii i działania w Gnieźnie - zgłaszanie oraz bioasekuracja

Władze weterynaryjne zwracają uwagę na wzrost ognisk wysoce zjadliwej grypy ptaków - HPAI - oraz rzekomego pomoru drobiu - ND - w regionie. W związku z tym Powiatowy Lekarz Weterynarii w Gnieźnie prosi o rygorystyczne przestrzeganie zasad bioasekuracji oraz zgłaszanie miejsc utrzymywania drobiu i innych ptaków. Przypomnienie odnosi się do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 31 marca 2022 roku.

Osoby, które trzymają drób lub ptaki, mogą zgłosić ten fakt do Inspektoratu na dwa sposoby:

• telefonicznie,
• drogą mailową.

Zgłoszenie obejmuje także hodowle przydomowe - wyjątek stanowią ptaki trzymane stale w pomieszczeniach mieszkalnych. Działania te wynikają m.in. z ryzyka transferu wirusa ze środowiska naturalnego dzikich ptaków.

Jak pomagać łabędziom - konkretne rady i możliwości współpracy z ornitologami

Jeśli ktoś chce realnie pomóc ptakom, ma do wyboru bezpieczniejsze formy wsparcia niż codzienne dokarmianie chlebem. Zalecane pokarmy to przede wszystkim:

• zboża,
• warzywa surowe lub gotowane bez soli, drobno pokrojone.

Chleb - jeśli w ogóle - tylko w bardzo ograniczonej ilości, dobrze rozdrobniony i absolutnie niespleśniały. Unikać należy przyzwyczajania ptaków do karmienia przez ludzi.

Łabędzie zimujące w Polsce często noszą metalowe obrączki z unikalnymi kodami, zakładanymi przez Stację Ornitologiczną Muzeum i Instytutu Zoologii PAN. Odczytanie kodu i przekazanie informacji pomaga śledzić trasy wędrówek i stan populacji. Zgłoszenia odczytów można przesyłać za pośrednictwem formularza dostępnego na stronie Miiz PAN. Współpracę i materiały edukacyjne przygotowuje także Ogólnopolskie Towarzystwo Ochrony Ptaków.

Na koniec kilka praktycznych wskazówek dla osób spotykających łabędzie przy akwenach:

• obserwuj ptaki z dystansu i nie dokarmiaj ich bez zastanowienia,
• jeśli karmisz - stosuj wskazane zboża i warzywa, rozdrabniaj pokarm,
• zgłaszaj każde utrzymywane stado drobiu do Powiatowego Lekarza Weterynarii,
• jeśli odczytasz numer z obrączki - przekaż go badaczom przez formularz na stronie Instytutu Zoologii.

Takie proste nawyki pomogą chronić ptaki i ograniczać ryzyko rozprzestrzeniania się chorób - bez większej ingerencji w ich naturalne zachowania.

na podstawie: UM Gniezno.